Aanschaf eerste mountainbike voor in het bos

Het kopen van je eerste mountainbike is leuk maar tegelijkertijd ook vrij moeilijk. Je kunt kiezen uit heel veel merken en prijzen liggen ver uiteen. Daarnaast bevat een mountainbike meerdere belangrijke onderdelen welke per fiets verschillen en de keuze ook niet makkelijker maken. Bij de aanschaf van mijn eerste fiets had ik het ‘geluk’ dat ik een beperkt budget had, wat de keuze stukken makkelijker heeft gemaakt.

Bepaal budget voor jouw eerste mountainbike

Hoewel ik het je afraadt kun je al een mountainbike kopen vanaf pakweg 200 euro. Als je budget iets verder reikt zou je ook een mountainbike van rond de 10.000 euro kunnen kopen. Omdat deze post gaat over de aanschaf van een eerste serieuze mountainbike raad ik je aan om te sparen totdat je een budget hebt van ongeveer 1200 euro. Van dit budget kun je een mooie fiets kopen waar je jarenlang plezier van kan hebben. Houd daarnaast ook rekening met alle bijkomende kosten zoals onder andere een goede helm, bril, handschoenen, kleding, reserveonderdelen en een goede fietspomp. Onderschat de bijkomende kosten van het mountainbiken niet! In mijn artikel over de bijkomende kosten van het mountainbiken kun je hier meer over lezen.

Hardtail of full suspension?

Grof gezien kun je onderscheid maken tussen twee soorten mountainbikes; de hardtail mountainbike en de full suspension mountainbike. Het verschil tussen deze twee soorten mountainbikes zit in de vering. Een hardtail mountainbike is enkel geveerd op de voorvork terwijl bij een full suspension mountainbike ook de achterzijde van de fiets is geveerd.

In het bovenstaande kopje heb ik een budget van 1200 euro aangeraden. Stiekem heb ik om dit budget te bepalen al de keuze voor jou gemaakt dat jouw eerste mountainbike een hardtail mountainbike zal worden. Zonder hier al te veel in detail te treden raad ik je simpelweg niet aan om te beginnen met een fully (jargon voor full suspension mountainbike). Dit komt omdat vering een van de belangrijke en duurdere onderdelen van een mountainbike zijn en dat je hier niet al te veel op moet willen besparen. Binnen het zelfde budget zal een hardtail bijna altijd beter zijn afgemonteerd dan het full suspension alternatief, simpelweg omdat een hardtail een veer minder nodig heeft.

27.5” of 29” wielen?

Ook zullen je de keuze moeten maken voor wielmaat. Heel lang was 26 inch de standaard wielmaat voor een mountainbike. Vanaf 2010 begon de 29er (een mountainbike met 29 inch wielen) aan zijn opmars. Een aantal jaar later werden 27.5 (ook wel 650b wielen genoemd) wielen geïntroduceerd door vraag uit de markt. Tegenwoordig wordt daarom meestal gekozen voor 27.5 of 29 inch wielen. 26″ kom je niet vaak meer tegen.

Het is belangrijk goed na te denken over deze keuze omdat je dit naderhand niet meer kan veranderen. Zowel 27.5 inch als 29 inch mountainbikes hebben uiteraard voor- en nadelen. In onderstaande tabel worden de twee wielmaten met elkaar vergeleken.

27.5” (650b) 29” (29er)
Wendbaarheid Erg wendbaar Minder wendbaar
Accelaratie Sneller Langzamer
Gewicht (van de wielen) Lichter Hoger
Snelheid recht stuk Lager Hoger
Comfort en eenvoud obstakels (kuilen, stronken e.d.) Door het kleinere wiel minder comfort en lastiger om obstakels te nemen. Relatief makkelijk en comfortabel
Geschikt voor Voor iedereen Enkel voor personen van 1.70m en langer

Uit de tabel kun je opmaken dat 29 inch mountainbikes niet echt geschikt zijn voor personen kleiner dan 1.70. Dit komt omdat door de grotere wielmaat de gehele geometrie van een 29er verandert en deze daardoor vaak moeilijk(er) te bereiden is voor een kleiner persoon. Mijn advies is om proef te rijden op beide wielmaten en zelf een oordeel te vellen. De beter fietsspecialisten zullen geen probleem hebben als jij een fiets wilt proberen in de bossen, dit is namelijk heel gebruikelijk!

Zelf ben ik 1.92 meter lang en rijd ik een 29er. Hoewel een 27.5 inch mountainbike het in krappe bochten makkelijker zou maken zal mijn volgende mountainbike wederom 29 inch wielen hebben. Dit komt door de vele rechte stukken in de routes die ik fiets en het gemak waarmee ik in de winter door modderkuilen kan blazen. De snelheid die ik met een kleinere wielmaat zou winnen in technische stukken wegen op de routes die ik fiets niet op tegen het snelheidsverlies op de vaker voorkomende rechte stukken.

Voorvork (vering)

Binnen het genoemde budget zul je voorvorken tegenkomen van de merken Rock Shox, SR Suntour en Manitou. Een mountainbike die goed is afgeprijsd zal binnen dit budget misschien nog net over een Fox voorvork beschikken, maar daar ga ik hier even niet van uit. Wellicht kom je ook Bulls Lytro voorvorken tegen welke alleen op Bull’s eigen fietsen worden gemonteerd.

Binnen het budget kom je zoals gezegd verschillende merken voorvorken tegen. Persoonlijk heb ik goede ervaringen met de instapmodellen van Rock Shox, maar ook de nieuwere Manitou en SR Suntour voorvorken komen niet slecht uit de testen. De voorvorken van Bulls worden ook door SR Suntour gemaakt.

Het is moeilijk om te zeggen welke voorvork je moet kiezen. Het kiezen van een fiets hangt van meerdere eigenschappen en onderdelen af en de samenstelling hiervan heb je niet voor het zeggen. Ik zou in ieder geval aanraden te kiezen voor een luchtgeveerde voorvork met minimaal 100 millimeter travel en een remote lockout. Je zou ook kunnen kiezen voor een voorvork die met een echte veer werkt in plaats van luchtvering maar dit raad ik persoonlijk niet aan.

De voordelen van veervorken ten opzichte van luchtvorken worden steeds vaker teniet gedaan door goede ontwikkelingen in luchtvorken. Luchtvorken kun je daarnaast eenvoudiger afstellen aan het gewicht van jou als rijder. Remote lock-out is een ontwikkeling waarmee je op jouw stuur de vering kan ‘vastzetten’. Dit is vooral prettig op rechte vlakke stukken en beklimmingen. Het is wellicht geen functie die je veel zult gebruiken maar de aanwezigheid van een remote lock-out is over het algemeen wel een positieve indicatie van de kwaliteit van de voorvork. Vergeet de voorvork niet af te laten stellen op jouw gewicht door de verkoper!

Enkele (veelvoorkomende) goede voorvorken voor jouw eerste mountainbike zijn:

  • RockShox Recon Silver TK Air
  • SR Suntour Raidon XC RL-R
  • Manitou Machete Comp

Afmontage (groepset)

Onder de afmontage van een mountainbike vallen de remmen, shifters (de schakelaars op het stuur), de crank (trapas), de voor- en achterderailleur, cassette en remmen van een mountainbike. Marketeers van online fietsenwinkels zijn creatief in hun bewoordingen en vinden soms de aanwezigheid van een enkel Shimano Deore XT onderdeel (meestal de achterderailleur) al voldoende om een fiets XT-afgemonteerd te noemen. Bekijk daarom goed de specificaties!

Omdat Shimano deze prijsklasse domineert zal ik mijn uitleg ook de focus leggen op Shimano onderdelen. SRAM is de grootste concurrent van Shimano als het aankomt op mountainbike groepen (een set van afmontage onderdelen). De hierachie binnen Shimano groepen is als volgt. De beste, lichtste en duurste groep staat bovenaan:

  • Deore XTR Di2 (M9050)
  • Deore XTR (M9000)
  • Deore XT Di2 (M8050)
  • Deore XT (M8000)
  • SLX (M7000)
  • Deore (M6000)
  • Alivio (M430)
  • Acera (M390)

De beste (haalbare) keuze: Shimano Deore SLX/XT

Beter dan Shimano Deore XT zul je in deze prijsklasse niet vinden en dat hoeft ook niet. Shimano SLX is namelijk in mijn ogen de perfecte groep voor een eerste mountainbike. De onderdelen schakelen boterzacht en gecombineerd met Deore remmen sta je in no time stil in het Nederlandse boslandschap. Ook gaat het hier om slijtagedelen die vervangen moeten worden en in dat opzicht is de SLX groep nog enigszins vriendelijk voor je portemonnee. Shimano SLX is in principe een iets zwaardere (qua gewicht) uitvoering van de Deore XT groepset, welke iets sneller slijt en duurder is om te vervangen. Shimano Deore is het minimale wat je moet willen op jouw eerste mountainbike.

Gemixte groepenset is gebruikelijk, maar let op!

Shimano Deore is een degelijke groepset voor jouw mountainbike waarmee je ook kan multishiften. Met multishiften bedoel ik dat je de shifter diep in kan drukken om snel meerdere versnellingen te zakken. Zo kom je bijvoorbeeld na een paar hobbels makkelijker een beklimming op zonder dat je meerdere keren hoeft terug te schakelen. Hoe hoger in rang de groepset, hoe meer je in een keer kan schakelen. Zelf heb ik gekozen voor de Cube LTD Pro als eerste mountainbike. Deze fiets heeft een groepset welke een mix is van Deore, SLX en XT.

Vrijwel iedere fiets in deze prijsklasse zal een gemixte groepset hebben. Dit is niet erg, maar ik raad wel aan om te kijken naar een groepset waarbij de shifters beter (hoger in rang) of gelijk staan aan de achterderailleur. In veel gevallen is het andersom, omdat door veel beginnelingen vooral gekeken wordt naar achterderailleur in plaats van de shifters. Daarnaast zijn shifters duurder dan een achterderailleur. Deore shifters kunnen gecombineerd worden met een XT achterderailleur maar het is zeker op lange termijn verre van ideaal.

Mijn advies

Met een budget van rond de 1200 euro zou ik kiezen voor een fiets die voldoet aan de volgende eisen:

  • Minimaal Shimano Deore schijfremmen
  • Shimano SLX/XT shifters, crank, cassette en voor- en achterderailleur

Een dergelijke samenstelling moet zeker lukken, vooral als je het niet erg vind om een 2017 model te kopen in 2018. Overjarige modellen worden meestal met goede kortingen verkocht. Verwacht echter op fietsen in deze prijsklasse niet te veel korting. Er zit immers op deze ‘ goedkopere’ fietsen voor de verkoper ook minder marges!

Mocht je oog op een fiets gevallen zijn welke bijna helemaal aan je wensen voldoet kun je ook nog altijd onderdelen ‘ruilen’ . Het is niet ongebruikelijk om de fietsenmaker te vragen om tegen een gepaste bijbetaling jouw nieuwe mountainbike te voorzien van Deore XT in plaats van Deore shifters. Ook zou je er voor kunnen kiezen om de remmen te ruilen voor Deore XT remmen, welke zeer goed zijn.

Geometrie en afstelling(!)

Fietsgeometrie is een moeilijk begrip waar ik hier niet te diep op in wil gaan. Dit maakt het echter niet minder belangrijk! Geometrie komt neer op hoe de fiets zich in bepaalde omstandigheden gedraagt door de lengtes tussen en van bepaalde delen van het frame. Je kunt je hier in verdiepen als je dat wilt maar ik raad aan met een fietsspecialist te kijken naar wat bij jouw rijstijl en houding (rechter of juist meer naar voren gebogen, bijvoorbeeld) past en waar je je prettig en vertrouwd op voelt.

Ook hier geldt dat je absoluut moet proefrijden. Aangezien het hier om jouw eerste mountainbike gaat hoeft je keuze nog niet perfect te zijn. Door ‘ervaring’ zul je bij het kiezen en proefrijden van een volgende nieuwe fiets verschillen merken die je nu waarschijnlijk toch niet opvallen, omdat je nog geen referentiekader hebt. Kies  vooral voor een mountainbike waar je je prettig op voelt. Het kiezen van de juiste framemaat, zadelhoogte en stuurafstelling is in mijn ogen bij een eerste fiets veel belangrijker. Op een goed afgestelde fiets kun je veilig en verantwoord fietsen. Bij een volgende mountainbike kun je vervolgens je ervaring meenemen in de keuze voor een (andere) bepaalde geometrie.

Koop je fiets bij een specialist

De grootste fout die ik heb gemaakt toen ik mijn eerste mountainbike ben gaan kopen was dat ik deze niet bij een specialist heb gekocht. Een specialist kan je bij zoveel meer helpen dan alleen een goede prijs. Het belangrijkste van alles bij de aanschaf van een goede mountainbike is namelijk dat de fiets goed wordt afgesteld aan jouw lichaam. Een te laag zadel of verkeerde framemaat of stuurpen kunnen rug, nek en schouderklachten veroorzaken waar je meer last van zult hebben dan dat je profijt hebt van 100 euro extra korting. Daar wil ik graag aan toevoegen dat ook specialisten vaak goede kortingen kunnen geven als je bij hen langsgaat. Ze hebben wellicht niet de eenvoudigste en meest transparante websites, dat moet ik er wel bij vermelden.

Daarnaast laat een goede specialist jou proefrijden op een fiets in het bos. Proefrijden op de weg is leuk, maar proefrijden in het bos heeft veel meer zin, omdat dit ook de omgeving zal zijn waarin je de fiets zult gebruiken.

Een specialist kan jou beter advies geven en je hebt meteen een goed onderhoudsadres voor jouw fiets. Mijn fiets heb ik gekocht bij een gewone fietsenwinkel welke het niet nodig vond de ketting te vervangen na 3000 kilometer fietsen met als gevolg dat ik ketting, voorblad en cassette mocht vervangen toen mijn fiets ineens begon over te slaan. Mountainbiken is een dure hobby en om de kosten enigszins binnen de perken te houden raad ik aan je fiets te laten onderhouden door iemand met verstand van zaken.

Kortom

  • Zoek naar een fiets met:
    • Een luchtgeveerde voorvork met minimaal 100mm verweg en als het kan een remote lock-out
    • Minimaal Shimano Deore schrijfremmen, bij voorkeur Deore XT
    • SLX/XT versnellingsgroep
    • Minimaal SLX shifters. Vermijd ‘XT-afgemonteerde’ fietsen met Deore shifters
  • Koop deze bij een specialist. Deze zit er vast een in de buurt. Online discounters zijn geen specialisten.
  • Laat deze vakkundig afstellen op jouw lichaamslengte en verhoudingen.

 

 

Een reactie plaatsen